Omega-3

Omega-3 yağ asitleri vücut için gerekli olan ama vücudun üretemediği yağ asitleridir.

Ana Sayfa > Omega-3

Omega-3

Omega-3 yağ asitleri vücut için gerekli olan ama vücudun üretemediği yağ asitleridir. Besinlerle alınamadığı durumlarda takviye edici gıda ile alınmaları gerekmektedir.

Temel Omega-3 yağ asitleri alfa-linolenik asit, eikosapentaenoik asit (EPA) ve dokosaheksaenoik asit (DHA)’dır. Alfa-linoleik yağ asidi bitkisel kaynaklı olup dereotu, semizotu, tere gibi yeşil yapraklı sebzelerde bulunurken, hayvansal kaynaklı olan EPA ve DHA sadece derin deniz balıkları, bazı algler ve balık yağı gibi balık ürünlerinde bulunmaktadır.

Vücudumuzda besinlerle alınan alfa-linoleik yağ asidinden EPA ve DHA dönüşümü olmakla beraber, bu dönüşümün çocuklarda ve yaşlılarda yeterli olmaması nedeniyle, günlük beslenme ile beslenme ihtiyacı karşılanabilir.

Balık ve balık yağları, özellikle Omega-3 yağ asitleri EPA ve DHA açısından zengin besin kaynaklarıdır.

Zengin Omega-3 Kaynağı Olan Morina Balığı

Soğuk ve derin denizlerde yaşayan balıklar fizyolojileri, yaşadıkları çevre ve beslenme biçimlerinden dolayı daha yüksek seviyede Omega-3 yağ asitleri üretirler.

Omega-3 kaynağı olarak, bazı balık yağları ançuez, sardalya, ringa, istavrit gibi küçük balıkların gövdesinden elde edilirken, bazı balık yağları ise büyük hacimli olan morina balığının karaciğerinden elde edilmektedir. Morina balığı karaciğer yağı (Cod Liver Oil) diğer çeşit balık yağlarına kıyasla doğal A ve D vitamini içermesiyle farklılık göstermektedir.

 

Balık yağı ile Omega-3 desteği

Sağlıklı yaşamak için sağlıklı ve dengeli beslenmek mühimdir. Önemli besin öğelerinden olan Omega-3, vücut tarafından sentezlenemediği için mutlaka gıdalarla alınması gerekmektedir.  Balık, vücudun ihtiyacı olan Omega-3’ü sağlayan doğal kaynak olmasına rağmen, düzenli balık tüketen kişiler dahi Omega-3’ü yeteri kadar alamayabilir. Tüketilen balığın hangi denizlerde yetiştiği ve pişirme teknikleri Omega-3 alımını etkilemektedir. Soğuk deniz balığı Omega-3 miktarının yüksek alınmasını sağlar, ızgara ya da buğulama yöntemiyle pişirilmesi de Omega-3 miktarını korur.

Mümkünse gıdaların tüketimiyle Omega-3 ihtiyacı karşılanmalıdır. Yetersiz alım durumunda balık yağı gibi Omega-3 zengini takviye edici gıdalar ile de bu ihtiyaç karşılanabilmektedir. Gelişmiş ülkelerde balık yağı kullanımı oldukça eskilere dayanmaktadır.

Balık yağı, kapsül ve şurup formunda üretilerek tüketiciler tarafından kolay kullanılabilir hale getirilirler. 

balık yağı

Omega-3 İndeksi

Güney Dakota Üniversitesinin tıp fakültesinde görev alan Prof. Dr. William S. Harris, 1980 yılından günümüze kadar omega-3 yağ asitleri hakkında çalışmalar yapmıştır. Bu çalışmalar arasında 225 adetin üzerinde makale, 350’den fazla yayında ortak yazarlıklar bulunmaktadır. Prof. Dr. William S. Harris 2004 yılında omega-3 indeksi testini, çalışma arkadaşlarıyla birlikte geliştirmiştir. Bu test ile, kırmızı kan hücrelerinde bulunan omega-3 yağ asitlerinden DHA ve EPA’nın birleştirilmiş yüzdesi hesaplanmaktadır.

Kaynak: A Stark et al. Global survey of the omega-3 fatty acids, DHA and EPA in the blood stream of healthy adults. Prog Lipid Res. 2016;63:132-152 b Stark et al. PLEFA 2016;104:1–10

54 ülkeden 24.129 kişinin kırmızı kan hücrelerindeki Omega-3 yağ asitleri EPA ve DHA miktarlarının ölçülmesiyle elde edilen sonuçlara göre;

Yeşil ile belirtilen ülkelerde omega-3 indeksi oranı %8 üstü, Sarı ile belirtilen ülkelerde omega-3 indeksi oranı %6 - %8 arası, Turuncuyla belirtilen ülkelerde omega-3 indeksi oranı %4 - %6 arası, Bordo ile belirtilen ülkelerde omega-3 indeksi oranı ise %4 ve altındadır.

Omega-3 indeksi uzmanları tarafından istenen oran %8’dir, %4 ve altı oranı ise düşük bulunmaktadır. Yapılan çalışmaların sonucuna göre, üç tarafı denizlerle çevrili Türkiye’de omega-3 indeksi oranı %4’ün altındadır.

Kaynak: Harris WS and von Schacky C. Prev Med 2004;39:212-220

Sorularınızı whatsapp üzerinden bize iletebilirsiniz. WhatsApp